kl kz



>
Ремонт ноутбука своими руками. Быстрый и гарантийный ремонт ноутбуков. Срочный ремонт ноутбуков. Ремонт компьютеров на дому. Быстрый ремонт компьютеров своими руками. Настройка и ремонт компьютеров. Java уроки для начинающих. Лучшие java уроки. Учим язык Java с нуля. Обзор смартфонов samsung. Качественный обзор смартфонов samsung galaxy. Обзор смартфона samsung galaxy s4. Фото картинки приколы. Самые новые картинки приколы. Лучшие приколы картинки. Скачать аддоны для wow. Самые новые аддоны для wow скачать. Скачать аддоны для wow быстро и без реги. Видео уроки python. Лучшие python уроки. Учим язык python с нуля. Скачать шаблоны для Joomla. Самые новые joomla шаблоны. Бесплатные шаблоны для Joomla.
Аудан паспорттары
Шемонаиха ауданы
Шығыс Қазақстан облысы
Өскемен қаласы
Риддер қаласы
Алтай ауданы
Глубокое ауданы
Зайсан ауданы
Катонқарағай ауданы
Күршім ауданы
Самар ауданы
Тарбағатай ауданы
Ұлан ауданы
Өңірлік мерзімді басылымдар
Шығыс Қазақстан Интернетте
Қала мен аудан әкімшіліктері
Мәдениеті мен өнері
Облыс басқармалары
ШҚО жұмыс орындары
Солдатты қалай іздеу керек?
Туристерге
Тарих беттерінен
Ескерткіштер
Өскемен жайлы не білесіз?
Өскемен қаласының тарихы
Өскемен қаласындағы көшелер тарихы
Маңызды оқиғалар
ШҚО ауылдарының тарихы
«Туған өлкем – тұнған тарих» дәрістер циклы
Тәуелсіздік хроникасы
1991
1992
1993
1994
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004
2005
2006
2007
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019
2020
2021
Алтын Алтай фольклоры
Алтай аңыздары
Шығыс Қазақстанның музыкалық мұрасы
Шығыс Қазақстанның әдеби мұрасы
Өлке табиғаты
Табиғи қорықтар
Табиғи ресурстар
Шығыс Қазақстанның 25 ғажайып орны
Шығыстың шипажайлары
Барлық-Арасан шипажайы
«Баян» шипажайы
Рахман қайнары
Уба шипажайы
Киелі орындар
Берел қорымы
Қоңыр әулие үңгірі
Шілікті алқабы
Ашутас
«Алаш арыстары» үйі (Семей қ.)
Семей полигоны құрбандарына арналған «Өлімнен де күшті» монументі (Семей қ.)
Ф.М. Достоевскийдің әдеби-мемориалды үйі (Семей қ.)
«Абай-Шәкәрім» мемориалдық кешені
Қозы Көрпеш пен Баян сұлу мазары
Мұзтау
Абылайкит
Өлкетану альманағы
Өлкетану альманағы 2024
Өлкетану альманағы 2023
Өлкетану альманағы 2022
Өлкетану альманағы 2021
Өлкетану альманағы 2020
Өлкетану альманағы 2019
Өлкетану альманағы 2018
Өлкетану альманағы 2017
Өлкетану альманағы 2016
Өлкетану альманағы 2015
Өлкетану журналы 2014
Өлкетану альманағы 2013
Әріптестеріміздің шығармашылығы
Геология
Өлке зерттеушілері
Тарих. Этнография. Мәдениет
Қаламгерлер жайында
Білім беру
Ономастика
Дін
Шығыс Қазақстан соғыс жылдарында
Соғыс балалары
Кеңес Одағының батырлары
Ардагерлер еске алады
Соғысқа қатысушылар
Партизандар қозғалысы
Сұрапыл жылдар хроникасы
Тылдағы аналар
Тылдағы ерен еңбек
30 - Гвардиялық дивизия
Брест қамалын қорғауға қатысқан шығысқазақстандықтар
Еңбек армиясы
Бейнетоптама
Мультимедиялық топтама
Шығыс Қазақстанның әдеби және есте қаларлық орындары
Қ. Мұхамедханов: библиографиялық көрсеткіш
Виртуалды көрмелер
#Әуезов125

Қазақстан - Ұлы Дала Елі

ulydala ru

 

Шығыс Қазақстан облысы Шығыс Қазақстан облысы (ШҚО) – Қазақстан Республикасы құрамындағы экономикалық-географиялық аймақ.
Әкімшілік орталығы – Өскемен қаласы. Қазақстанның төрт облысымен – Абай, Павлодар, Қарағанды және Алматы, Қытайдың бір өңірімен, Ресейдің екі аймағымен шекаралас.
ШҚО тарихы ХХ ғасырдың 20-жылынан басталады.
1920 жылы 26 тамызда Бүкілресейлік орталық атқару комитетінің, Ресей Кеңестік Федеративтік Социалистік Республикасының Халық комиссарлар кеңесінің декреті қабылданып, Қырғыз (Қазақ) Автономиялық Социалистік Кеңестік Республикасы құрамына кір

ді. Оның құрамына Семей облысы келесі уездерімен кірді: Павлодар, Семей, Өскемен, Зайсан және Қарқаралы.
1920 жылы 11 желтоқсанда Семипалатинск облысы губернияға айналды, 1921 жылдың сәуіріне дейін Сібір революциялық комитетінің құзырында болды.
1921 жылы 13 маусымда Бұқтырма және Змеиногорск Алтай губерниясынан Семейге берілді.
1928 жылы 17 қаңтардан – Семей, Өскемен, Бұқтырма, Зайсан уездері Семей губерниясының және Лепсі уезінің Жетісу губерниясынан Семей округі құрылды, құрамында 23 аудан.
1930 жылдың 17 желтоқсанында округ таратылып, оның аудандары бірігіп, тікелей республикалық билікке берілді.
1932 жылы 20 ақпанда Шығыс Қазақстан облысы құрылды, әкімшілік орталығы Семей қаласы, құрамында 21 аудан.
1939 жылы 14 қазанда Семей облысынан Шығыс Қазақстан облысы бөлініп шықты. Шығыс Қазақстан облысының әкімшілік орталығы – Өскемен қаласы.
1997 жылы Шығыс Қазақстан облысының құрамына Семей облысы қайтадан қосылды.
Қазақстан Республикасының Президенті Қ.-Ж. Тоқаевтың «Қазақстан Республикасының әкімшілік-аумақтық құрылысының кейбір мәселелері туралы» 2022 жылғы 4 мамырдағы Жарлығымен Шығыс Қазақстан облысынан Абай облысы бөлінді. Облыстардың әкімшілік бөлінісі 1997 жылға дейінгі шекараға қайтып оралды.

ШҚО аумағы – 97,8 мың шаршы шақырым.
Облыс халқы шамамен – 717,6 мың адам.
Облыстық маңызы бар екі қаланы қамтиды: Өскемен, Риддер және 9 аудан: Алтай, Глубокое, Зайсан, Катонқарағай, Күршім, Самар (Көкпектіден бөлінгеннен кейін), Тарбағатай (Ақсуат қаласынсыз), Ұлан, Шемонаиха.
Экономиканың негізгі бағыттары – түсті металлургия, энергетика, машина жасау, орман және ауыл шаруашылығы.
Климаты күрт континентальды, үлкен маусымдық және тәуліктік температура ауытқуы болады. Жаз - ыстық және қоңыржай құрғақ, ал қыс суық және қарлы болады. Баурайында қоңыржай суық.
Шығыс Қазақстанның шағын аумағын – шыңдарында мәңгілік мұздықтары бар Алтай және Саур-Тарбағатай таулары, Қалба тау жотасы, ұсақ таулы жазықтар, қазақтың ұсақ шоқылары, кең шұңқырлар мен өзен бойындағы кең жазықтар алып жатыр.

Қазақстанда шоғырланған су қорының 40%-дан астамы Шығыс Қазақстан облысының аумағынан ағады. Шамамен 885 өзен, ұзындығы - 10 шм. Оның ішінде ең ірілері - Қара Ертіс,Бұқтырма, Күршім,Қалжыр,Нарын,Уба,Үлбі. Облыстағы басты су артериясы Ертіс өзені болып табылады, онда үш СЭС -Бұқтырма, Шүлбі және Өскемен орналасқан.

Шығыс Қазақстанда көлемі 1 гектардан асатын мыңға жуық көл бар. Олар аумағы жағынан біркелкі емес – көлдердің ең көп саны облыстың солтүстік және солтүстік-шығыс бөлігінде шоғырланған. Ең ірі көлдер – Зайсан,Марқакөл, Өлмес,Қаракөл, Тұрангакөл,Дубығалы, Кеміркөл, Алакөл және Сасықкөл, сондай-ақ Бұқтырма су қоймасы.

Шығыс Қазақстан туралы кітаптар - Книги о Восточном Казахстане 

Шығыс Қазақстан Облысы [Мәтін] : энциклопедия. - Алматы : Қазақ энциклопедиясы, 2014. – Б. 9-112.

Шығыс Қазақстан табиғаты [Фотоальбом] / суретші. Н. Бегун. - Өскемен : Позитив, 2010. - 139 б.

Шығыс Қазақстан тарихы ежелгі заманнан бүгінгі күнге дейін [Мәтін] : курстың оқу бағдарламасы. - Семей : Тенгри, 2014. - 23 б.

Шығыс Қазақстанның інжу-маржаны [Мәтін] = Жемчужина Восточного Казахстана = East Kazakhstan gems : фотоальбом. - Өскемен, 2010. - 302 б.

***

Восточный Казахстан в новом тысячелетии [Текст] : информационно-аналитический сборник. - Усть-Каменогорск, 2003. - 229 с.

Щербаков, Б. В. Восточный Казахстан - сердце Евразии [Текст] / Б. В. Щербаков, В. В. Понявин. - Усть-Каменогорск, 2011. - 1140 с.

Интернет-ресурстар

Интернет ресурсы

Қосымша мәліметтер қажет болса Өлкетану электронды кітапханасы мен электронды каталогты пайдаланыңыз.

Барлық сұрақтар бойынша анықтама қызметін пайдаланыңыз.

 

М.О. Әуезовтың өмірі мен шығармашылығына байланысты викторина біліміңді тексер

Викторина!

pllinkz

А.С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасы

шығыс қазақстан әдеби картасы

Шығыс Қазақстан танымал есімдер

addressbook001

addressbook002

© А.С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан Облыстық Кітапханасы | Восточно-Казахстанская областная библиотека имени А.С. Пушкина. 1998-2024
Besucherzahler
счетчик посещений